Mag ik het loon bij ziekte verlagen van 100% naar 70%?

Conclusie

Verlagen van een afgesproken 100% naar 70% vereist een schriftelijk beding en een zwaarwichtig belang (art. 7:613 BW). De wettelijke 70% is de bodem, 104 weken lang. Dat staat in art. 7:629 lid 1 BW. Schrijven cao of contract 100% voor, dan betaalt u 100%. De wet kort die afspraak niet uit zichzelf.

Wat de wet zegt

Art. 7:629 lid 1 BW geeft recht op 70% van het tijdloon, 104 weken. In de eerste 52 weken is dat minstens het minimumloon dat voor deze werknemer geldt. De 70% loopt tot het maximumdagloon. Bedrag en duur staan op Hoeveel loon betaal ik door bij ziekte, en hoe lang?.

Een cao (collectieve arbeidsovereenkomst) of het contract mag meer geven dan die 70%. Staat daar 100%, dan is 100% de afspraak. Art. 7:629 BW zet die afspraak niet na 52 weken om naar 70%.

Verlagen is een wijziging van een arbeidsvoorwaarde in het contract. Daarvoor hebt u een schriftelijk beding dat u die bevoegdheid geeft. Dat beding heet een wijzigingsbeding. U beroept zich er alleen op bij een zwaarwichtig belang. Het belang van de werknemer dat schade lijdt, moet naar redelijkheid en billijkheid wijken. Dat staat in art. 7:613 BW. De wet noemt geen voorbeelden van zo'n belang.

Stemt de werknemer schriftelijk in met 70%, dan wijzigt u de afspraak zelf. Voor die instemming is art. 7:613 BW niet nodig. Een cao die de 100% voorschrijft, blijft boven die instemming staan.

Bindt de cao u en de werknemer allebei, dan is een strijdig beding nietig. De cao geldt. Dat staat in art. 12 lid 1 Wet CAO. Zwijgt het contract, dan vult de cao aan. Dat staat in art. 13 Wet CAO. Tenzij de cao anders bepaalt, geldt zij ook voor contracten die al liepen. Dat staat in art. 7 lid 2 Wet CAO.

Bindt de cao alleen u, dan past u haar voorwaarden toch toe op contracten die u aangaat, tenzij zij anders bepaalt. Dat staat in art. 14 Wet CAO.

Heeft de minister bepalingen algemeen verbindend verklaard, dan binden zij iedere werkgever voor arbeid onder die cao, ook bij een lopend contract. Genoemde uitzonderingen vallen erbuiten. Dat staat in art. 2 lid 1 Wet AVV. Een strijdig beding is nietig. Dat staat in art. 3 lid 1 Wet AVV. Zwijgt het contract, dan geldt die bepaling. Dat staat in art. 3 lid 3 Wet AVV.

Naar beneden afwijken van art. 7:629 BW mag alleen voor de eerste twee dagen van het tijdvak. Die dagen moeten zijn bedongen. Dat staat in art. 7:629 lid 9 BW. Twee dagen zonder loon zijn geen verlaging van 100% naar 70%.

Wat u als werkgever moet doen

1. Dag van de ziekmelding. Wie: u. Lees cao en contract. Noteer het percentage, en of het na een genoemde periode daalt.

2. Voor de eerste betaling op 70%. Wie: u. Staat die daling al in cao of contract, dan voert u die afspraak uit. Dat is geen beroep op art. 7:613 BW.

3. Wilt u een vaste 100% korten. Wie: u. Zoek het schriftelijke wijzigingsbeding. Ontbreekt het, vraag schriftelijke instemming. Zonder beding en zonder instemming betaalt u 100%.

4. Voor u het beding inroept. Wie: u. Schrijf het zwaarwichtig belang op, en waarom het belang van de werknemer wijkt.

5. Dezelfde dag, de cao-toets. Wie: u. Een korting die strijdt met een cao die u beiden bindt, of met een algemeen verbindende bepaling, is nietig. Betaal dan het percentage uit de cao.

6. Elke loonperiode daarna. Wie: u. Blijf op of boven 70%, 104 weken lang. In de eerste 52 weken blijft u op of boven het minimumloon. Dat staat in art. 7:629 lid 1 BW.

Uitzonderingen en valkuilen

Een schema in de cao, zoals 100% in het eerste jaar en 70% daarna, voert u uit. Dat is de cao, geen eenzijdige wijziging. Art. 7:613 BW is daarvoor niet de grond.

Een schema in het contract dat onder de cao duikt, houdt geen stand als die cao u beiden bindt. Het strijdige beding is dan nietig. Dat staat in art. 12 lid 1 Wet CAO. Bij een algemeen verbindende bepaling geldt hetzelfde. Dat staat in art. 3 lid 1 Wet AVV.

Verwijst het contract alleen naar de wet, dan is de afspraak de 70% uit art. 7:629 lid 1 BW. Er is dan geen 100% om te verlagen. Meer dan 70% betaalt u alleen als cao of contract dat extra afspreekt.

Zonder schriftelijk beding geeft art. 7:613 BW u deze bevoegdheid niet. Een zin in een gesprek is dat beding niet. De wet eist schriftelijk.

De loonsanctie verlengt de periode waarin u loon betaalt. Zij verlaagt het percentage niet. De verlenging staat in art. 7:629 lid 11 BW. De duur, hoogstens 52 extra weken, staat op Loonsanctie van het UWV: wanneer betaal ik langer?.

Art. 7:629 lid 2 BW zet de wettelijke aanspraak op zes weken. Dat geldt bij huishoudelijk werk op doorgaans minder dan vier dagen, uitsluitend of nagenoeg uitsluitend voor de natuurlijke persoon. En bij de AOW-leeftijd. Een langere afspraak op 100% blijft staan.

Weigert de werknemer passend werk zonder deugdelijke grond, dan vervalt het loon over die tijd. Dat staat in art. 7:629 lid 3 BW. Dat is stoppen, niet verlagen naar 70%. De re-integratie staat op Wet verbetering poortwachter: wat moet ik doen?.

Checklist

• Cao en contract gelezen op het percentage en op een schema.

• Schriftelijk wijzigingsbeding gezocht, voordat een vaste 100% omlaag gaat.

• Zwaarwichtig belang opgeschreven, en waarom het belang van de werknemer wijkt.

• Getoetst of cao of een algemeen verbindende bepaling de korting nietig maakt.

• Bij instemming: schriftelijk vastgelegd, en nog steeds op of boven cao en wet.

• Elke betaling op of boven 70%, en in de eerste 52 weken op of boven het minimumloon.

Veelgestelde vragen

Daalt 100% na een jaar vanzelf naar 70%?

Nee. Art. 7:629 lid 1 BW geeft 70% als bodem, 104 weken lang. Een cao of contract dat 100% voorschrijft, blijft 100%. De wet zet die afspraak niet na 52 weken om. Alleen een schema in cao of contract dat zelf naar 70% gaat, voert u uit.

Wanneer mag ik van 100% naar 70%?

Met een schriftelijk beding dat die wijziging toestaat, en een zwaarwichtig belang. Het belang van de werknemer moet daarvoor wijken. Dat staat in art. 7:613 BW. Of met schriftelijke instemming, als cao en een algemeen verbindende bepaling die 70% toelaten.

Wat als het contract geen wijzigingsbeding heeft?

Dan geeft art. 7:613 BW u deze bevoegdheid niet. U vraagt schriftelijke instemming, of u betaalt de afgesproken 100% door. Een mondelinge zin is het beding uit dat artikel niet.

Houdt de cao mij op 100%?

Ja, waar de cao 100% voorschrijft en u bindt. Een strijdig beding is nietig als de cao u beiden bindt. Dat staat in art. 12 lid 1 Wet CAO. Bij een algemeen verbindende bepaling geldt hetzelfde. Dat staat in art. 3 lid 1 Wet AVV.

Mag ik minder dan 70% betalen?

Alleen voor de eerste twee dagen, en alleen als dat is bedongen. Dat staat in art. 7:629 lid 9 BW. Over de rest van de 104 weken blijft de bodem 70%. In de eerste 52 weken is dat minstens het minimumloon. Dat staat in art. 7:629 lid 1 BW.

Bronnen

• Art. 7:613 BW. Een schriftelijk wijzigingsbeding werkt alleen bij een zwaarwichtig belang. Geldig op 31 oktober 2026.

• Art. 7:629 BW. Bodem van 70% gedurende 104 weken, minimumloon in de eerste 52 weken, en alleen twee wachtdagen naar beneden.

• Art. 12, 13, 14 en 7 Wet op de collectieve arbeidsovereenkomst. Strijdige bedingen, zwijgen van het contract, en de plicht van de gebonden werkgever. Geldend van 1 januari 2007 tot heden.

• Art. 2 en 3 Wet AVV. Algemeen verbindend verklaarde bepalingen binden de hele werkingssfeer. Een strijdig beding is nietig. Geldend van 1 juli 2026 tot heden.

De wettekst zoekt u op via wetsartikel opzoeken.